Financiële positie

De begroting 2027 is een financiële vertaling van de uitgangspunten 2027 en de ontvangen meicirculaire 2026. Ten opzichte van de Actualisatie begroting 2026 Raadsvoorstellen Actualisatie Begroting 2026 Gemeente 's-Hertogenbosch hebben zich de volgende ontwikkelingen voorgedaan (bedragen x € 1 miljoen):

Toelichting bestaand beleid

1. Meicirculaire

De rijksoverheid verwerkt de Voorjaarsnota in de meicirculaire. Wij baseren – met onze bestendige gedragslijn - onze gemeentelijke begroting op deze meicirculaire. De meicirculaire komt uit op € 20,9 miljoen voordeel. Op basis van de gehanteerde uitgangspunten gaan wij voor de begroting uit van +4,12% loonindexering en +1,6% prijsindexering. Totaal komt dit uit op € 10,4 miljoen (zie toelichting hieronder onder 2). De meicirculaire levert ons meer loon- en prijscompensatie op: 2026 +0,4% en 2027 +2,5%, ofwel € 12,6 miljoen. Het risico hierbij is wel dat wanneer in de praktijk een hogere prijsstijging is, dit later niet door het Rijk alsnog gecompenseerd wordt. Mochten de prijzen harder stijgen dan ten tijde van de maartraming van het CPB is voorzien, dan zal bij de begroting 2028 de loon- en prijscompensatie mogelijk negatief uitvallen.

De volumegroei van onze gemeentefondsuitkering is +1,8%, ofwel € 7,2 miljoen. Deze middelen zijn nagenoeg niet nodig voor autonome ontwikkelingen, omdat per saldo de autonome ontwikkelingen een nadeel van € 1,0 laten zien (zie toelichting hieronder onder 3)). Er is dus in de begroting 2027 met name beschikbare ruimte in het accresdeel volumegroei. Dit verklaart in belangrijke mate het voordelig saldo van de concept-begrotingsuitkomst 2027.

1. Loon-, prijsontwikkeling en stijgingen opbrengsten

De uitgangspunten voor de begroting 2027 zijn in juni van dit jaar door uw raad bij de Actualisatie begroting 2026 vastgesteld. In dit verkiezingsjaar hebben we namelijk geen Voorjaarsnota opgesteld. Inmiddels heeft de raad een nieuw bestuursakkoord vastgesteld. In de uitgangspunten zoals vastgesteld bij de Actualisatie begroting 2026 is voor de te hanteren loonindex uitgegaan van de CEP 2026. De loon- en prijsontwikkelingen leiden tot een nadeel van € 10,4 miljoen. De lonen zijn met 4,12% gestegen, de prijzen met 1,6%. Conform de geldende afspraken leidt dit ook tot hogere belastingopbrengsten en hogere overige inkomsten. Voor nadere toelichting verwijzen wij u naar het onderdeel “Uitgangspunten begroting 2027 en meerjarenraming”.

1. Autonome ontwikkelingen

Het totale nadeel van de autonome ontwikkelingen bedraagt € 1,0 miljoen, samengevat komt dit neer op:

Begrotingssaldo 2027

Van het voordeel van € 13,3 miljoen in 2027 wordt uw raad voorgesteld € 10,0 miljoen in te zetten ten behoeve van het nieuw beleid 2027 (zie onderstaand onder Nieuw beleid 2027). Zodoende resulteert daarna een voordelig begrotingssaldo 2027 van € 3,3 miljoen.

Nieuw beleid

Bij de totstandkoming van het bestuursakkoord zijn we uitgegaan van een financiële ruimte van structureel € 5,5 miljoen in onze begroting. Met name dankzij de meicirculaire 2026 is duidelijk geworden dat in de conceptbegroting 2027 naast de financiële ruimte van € 5,5 miljoen, extra financiële ruimte beschikbaar is. Dit biedt ons de mogelijkheid u enkele aanvullende voorstellen nieuw beleid voor te leggen die met name bij het opstellen van het collegeprogramma aan het oppervlak zijn gekomen. Het betreft de volgende onderwerpen.
- Beheer openbare ruimte
- Maatschappelijke Weerbaarheid
- Businesscase en locatie verkenning Circulair Ambachtscentrum 2.0
- Dtv
- Themajaar 2029, 400 jaar beleg van 's-Hertogenbosch
- Gebiedsgericht werken: van ambitie naar structurele werkwijze
- Gebiedsontwikkeling Spoorzone
- Investeringsmiddelen mobiliteit (UPOR-programmering)
- Netcongestie

Dit vraagt ten opzichte van het nieuw beleid uit het Bestuursakkoord een extra (incidentele) investering van respectievelijk € 4,7 miljoen, € 2,5 miljoen, € 2,5 miljoen en € 2,3 miljoen. Deze aanvullingen zullen een nadelig effect hebben op het financiële beeld, maar niet in een tekort resulteren.

Voor een volledig overzicht van het nieuw beleid verwijzen wij u naar paragraaf Financiële begroting/Financiële positie/Nieuw beleid 2027.